Giảng's Blog – Lời quê

Tản mạn về…Tiền

Posted in Chuyện thường ngày by ttgiang on 10/03/2010

Tiền là tiên là phật,
Là sức bật của tuổi trẻ,
Là sức khỏe của tuổi già,
Là cái đà của danh vọng,
Là cái lọng để che thân,
Là cán cân của công lý.

Bài đồng dao trên lưu truyền trong nhân gian, khẳng định tầm quan trọng, quyền uy tối thượng trong cuộc sống của chúng ta.

Chúng ta ra đường? Cần tiền đổ xăng, nếu hư xe thì cần tiền sửa. Chúng ta đi shop mua đồ, đi ăn, cần tiền. Chúng ta cưới vợ, xây nhà, cần tiền…

Tiền “ngoài thân” nhưng không nên “ly thân”

Tất tần tật cuộc sống chúng ta gắn liền vời tiền. Tiền như vật bất ly thân. Tiền giúp bạn tồn tại trong cuộc sống này.

Tiền bắt đầu chỉ mang ý nghĩa về kinh tế, nhưng qua thời gian, vì tầm quan trọng vì ảnh hưởng bật nhất đến con người nên nó cũng là một đề tài xã hội, triết học, văn hóa.

Tiền là giấy?

Tiền là giấy? Đúng. Ít nhất cũng về nghĩa đen. Khi Jimmy Nguyễn cất cao lời ca “tiền là giấy, ta mất nhau từ đây”, ấy là năm 1999, khi chưa có tiền Polyme, chỉ có đồng tiền làm giấy. Ngay cả khi sang thế kỷ 21, tiền Polyme bắt đầu ra mắt, thì câu hát của chàng ca sỹ vẫn không hề lỗi thời. Tiền là Polyme, hay là giấy, cũng chỉ để khẳng định tính chất phù du, mong manh và đôi khi không quan trọng của tiền. Nhưng đó là chuyện khác, ta sẽ quay trở lại sau.

Theo định nghĩa trong kinh tế “tiền là thứ dùng để trao đổi hàng hóa, mang tính dễ thu và dễ nhận”. Loài người đã dùng nhiều thứ khác nhau để làm tiền: răng cá mập, long chim sặc sỡ, lại có nơi dùng cộng long cứng trên đuôi voi để làm tiền. Rồi dùng bạc, dùng vàng…và cuối cùng, người ta phát minh ra tiền bằng giấy. Có lẽ giấy là một thứ nhẹ, dễ trang trí, dễ vận chuyển…

Tiền là một thứ giấy, câu hát của Jimmy Nguyễn không chỉ đúng theo nghĩa đen, trong nhiều trường hợp nó còn đúng trong thực tế. Tháng 12/2009, nước Bắc Triều Tiên đổi tiền. Vậy là; rất nhiều người giàu có không được đổi hết tiền họ có, chỉ có giới hạn. Số tiền còn lại…chỉ là mớ giấy lộn. Gần đây, nước Zimbabue lạm phát rất cao, họ phát hành những đồng tiền…1 tỉ đô. những tờ mệnh giá nhỏ hơn vô tình là giấy. Hay ở VN do những hệ quả của lịch sử, chính trị, những năm 80, cũng có một lần đổi tiền, nhiều người lâm vào tình trạng người giàu của Bắc Triều Tiên ngày nay.

…Tiền là giấy, không hơn không kém

Người ta kiếm tiền như thế nào?

Kỹ sư, bác sỹ, nhà giáo…đến anh công nhân, chị lao công, ngày đêm miệt mài kiếm tiền. Từ ông giám đốc, chủ tịch tập đoàn, đến chính trị gia…ngày đên ngược xuôi trên những chuyến bay tìm cơ hội hợp tác kiếm tiền.

Những chức danh mỹ miều, học hàm học vị, hay danh hiệu mà xã hội phong tặng mục đích cuối cùng cũng có ý nghĩa kiếm tiền.

Có người quần quật kiếm tiền cả năm, không ngơi nghỉ. Có người chỉ kiếm thời vụ, hay một thời khắc là đủ tiền cho cả năm (như những nhà đầu tư chứng khoán).

Có người sinh ra đã nằm trên đống tiền. Có người cả đời không kiếm bao nhiêu tiền, về già lại có số tiền trên trời [như ông già ở quận 11 trúng hơn 6 tỉ đồng]

Người ta có tiền bằng cách nào. Có nhiều cách để kiếm tiền. VTV3 có một chương trình mang tính “mị dân”, làm giàu [tức là kiếm tiền] không khó! Từ điển tiếng Việt có rất nhiều động từ để chỉ một người kiếm được tiền. Kiếm tiền – từ đơn giản, trung tính và đáng trân trọng. Ăn tiền, làm tiền – cách kiếm tiền bằng những phương cách không đúng về mặt đạo đức…

Người ta kiếm được bao nhiêu tiền?

Trước hết nói về bình diện quốc gia. Mỹ là nước vô địch về khoản kiếm tiền. Ước tính họ kiếm được hơn 10.000 tỉ đô một năm bỏ xa quốc gia thứ hai là Nhật chưa đến năm nghìn. Trung Quốc, đất nước đông dân nhất thế giới năm 2009 vừa rồi mới soán ngôi Nhật. Việt Nam chúng ta vào hạng thấp nhất thế giới, cả năm quần quật chỉ hơn 81 tỉ chút đỉnh chia đều cho hơn 85 triệu dân. Nước Mỹ kiếm tiền nhiều nhất vì họ có nhiều lý do: dân đông, nền kinh tế tự do, khoa học kỹ thuật phát triển, và người dân năng động…

Trên phương diện cá nhân. Bill Gates, ông trùm ngành công nghệ phần mềm đã hơn 10 năm nay giữ vai trò là người giàu nhất, tài sản lên tới 50 tỉ đô. Người làm CNTT – Viễn thông có thể tự hào rằng “người của ngành mình” vô địch về khoản kiếm tiền. Người trong ngành tài chính cũng không chịu kém cạnh vì có Warren Buffet, ông vua cổ phiếu, tài sản cũng không thua kém Bill Gates là bao. Giới nhà văn, lâu nay vẫn than vãn là những người nghèo “có ai kiếm được tiền bằng nghề văn”, thì nay cũng nở mày mặt vì đã có Joan Kathleen Rowling kiếm được cả tỉ đô nhờ câu chuyện về chàng phù thủy Harry Porter hay Dan Brown nổi đình đám với “Mật Mã Da Vinci” và hàng loạt tiểu thuyết ăn khách khác.

Nước Mỹ vô địch kiếm tiền, nhưng đứng trên đầu người là khoảng 40.000 đô. Vẫn chịu thua kém một loạt nước Bắc Âu như Phần Lan, Thủy Điển, và một số nước Trung Âu như Thụy Sỹ…Trung Quốc với tư cách là nước kiếm tiền á quân, nhưng người dân của họ chỉ vẻn vẹn trung bình hơn hai ngàn, do dân số họ quá đông. Còn VN chúng ta, năm 2009 vừa rồi được hơn 1000 chút đỉnh, được ngưỡng thu nhập trung bình [thấp] của thế giới. Hú hồn…Không khó để nhận ra, một người Mỹ làm ra được số tiền gấp 40 lần người Việt Nam. Buồn!

Họ đã tiêu tiền như thế nào?

Ở đây không nói về từng cá nhân trung bình, chỉ nói về các tỉ phú. Họ kiếm nhiều tiền, tất nhiên bằng mồ hôi xương máu của họ, tất cả đều quý, nhưng cách sử dụng đồng tiền kiếm được coi bộ rất khác nhau. Bill Gates sau khi đạt đỉnh vinh quang, tiền bạc đã từ giã đế chế Microsoft do mình sáng lập ra, dùng phần tài sản 50 tỉ đô để làm quỹ từ thiện, chữa bệnh cho dân nghèo. Warren Buffet cũng thế. Trong khi đó Roman Abramovich tỉ phú khác của Nga nổi tiếng vì những chiếc du thuyền, những người đẹp, và cả đội bóng tô điểm cho cuộc sống vương giả của ông: Chelsea. Có người kiếm ra được tiền, không tiêu xài hoang phí mà dùng tiền đầu tư để đẻ ra tiền. Đẻ đến mức nào thì dừng? Không có điểm. Chỉ biết một điều là họ lấy việc kiếm ra tiền làm niềm vui. Quả, tiền không bao giờ đủ. Kiếm một được, hẳn nhiên muốn kiếm hai! Nhiều ví dụ điển hình khác, nhưng tựu trung lại có lẽ có ba cách xài như trên.

Cùng là tỉ phú, nhưng từ cách tiêu tiền kiếm tiền của mỗi người mang lại những sự trọng vọng trong thế giới của họ lại khác nhau. Bill Gates được nhiều người biết như một thên tài, thông minh xuất chúng, là thần tượng cho nhiều bạn trẻ muốn lấy trí óc mình ra để kiếm tiền một cách thông minh. Abramovich chủ yếu biết đến nhờ việc kiếm tiền từ thời hoảng loạn khi Liên Xô sụp đổ. Warren Buffet biểu tượng cho sự khôn ngoan trong đầu tư tài chính. Có ai đã từng biết Calot Salim, tỉ phú Mễ, người từng giật vị trí đầu của Bill Gates một năm? Đơn giản tại vì ông ta gần như không biểu tượng cho điều gì cả. Dĩ nhiên, mỗi đồng tiền kiếm ra đều quý, nhưng quả thật giá trị thì thật khác nhau!

Có tiền mua tiên cũng được?

Tiền mua tiên cũng được. Ông tiên là người nhiều phép thuật, có thể làm ra bất cứ thứ gì, vậy mà tiền mua được cả Tiên. Câu nói trong nhân gian: cái gì không mua được bằng tiền, thì sẽ mua được bằng nhiều tiền. Tất cả đều nói lên vị trí tối quan trọng, tối thượng, là nhất của đồng tiền.

Những nhà đạo đức điềm đạm hơn phát biểu: tiền không mua được hạnh phúc. Giới văn nghệ sỹ mơ hồ, thông thoáng hơn: Beatles hát “The money can’t buy love”, tiền không mua được tình yêu. Abba trong bài Money money money…thì cụ thể hơn, khẳng định: chỉ cần anh làm được mọi điều với ít tiền, anh là đã người giàu của thế giới!

Coi bộ, hai quan điểm này sẽ tiếp tục đối chọi nhau, sẽ cùng phải chứng minh sự đúng đắn trong chân lý của mình. Riêng người viết bài này, cho rằng tiền là phương tiện, phương tiện để tạo thực hiện ước mơ,ác của cuộc sống, hay tạo nên một cuộc sống hạnh phúc, hay cao hơn là tât cả mọi thứ mà bạn muốn làm. Ngày nay làm gì có “túp lều tranh hai quả tim vàng” nhỉ? Không nhất thiết tiền phải dùng để “mua”. Suy cho cùng tiền vấn là thứ “ngoài thân”, nhưng nhớ không được “ly thân”.

Thái độ với đồng tiền

Người VN chúng ta ngại nói về tiền bạc. Hãy xem trong bất kỳ một cuộc trao đổi cá nhân hay tập thể nào, tiền cũng được xếp sau cùng. Và khi nói về tiền: nhỏ nhẹ, từ tốn, cơ hồ muốn càng ít người biết càng tốt. Nhìn người ta mượn tiền nhau: kêu ra một nơi nào đó và nói rất nhỏ. Người Tây thì cụ thể, rõ ràng và thực dụng hơn, mọi thứ đều thẳng thắn. Ngay cả lấy nhau mà họ còn lập hợp đồng hôn nhân, để lỡ có chia tay dễ chia tiền hơn đó mà…

Mà ngại sao được. Tiền là quan trọng trong cuộc sống của chúng ta, vậy khi nói đến, hãy nói to, rõ ràng, khúc chiết!

Thôi khuya rồi. Giờ ngủ đã, để mai còn đi Kiếm tiền…

Hê hê

Một số danh ngôn hay về tiền. Nhưng nhiều khi đừng tin bạn nhé

1. Tiền bạc chính là nguyên nhân của tất cả hành vi hạ lưu nơi nhân gian này . Với phương tiện là tiền bạc, những âm mưu đen tối nhất sẽ tràn khắp nơi trong xã hội và nó chi phối cả vận mệnh quốc gia .
(Zoqinke)

2. Người cho rằng tiền bạc là vạn năng thì luôn bị người khác cho rằng bản thân anh ta làm tất cả mọi việc cũng chỉ vì tiền .
(Tát Duy Nhĩ)

3. Của cải thật đáng nể vì nó mang lại cho con người sức mạnh, nhàn hạ và tự do .
(Mộng Vệ Nhĩ)

4. Sự phú quý không chứng minh phẩm chất cao sang . Sự nghèo nàn cũng không chứng minh sự thiếu kém đạo đức .
(Francy)

5. Nếu chúng ta có thể chi phối của cải của mình thì chúng ta là người vừa giàu có vừa tự do . Nếu của cải của chúng ta chi phối chúng ta thì chúng ta quả thật là kẻ nghèo nàn .
(Bake)

6. Đối với người không thông minh và không tài trí thì niềm vẻ vang và của cải tuyệt đối không thể là tài sản vững chắc được .
(Temoke)

7. Người có nhiều của cải vẫn không được xem là giàu . Người giàu có thật sự là người có tâm hồn phong phú .
(Puhali)

8. Có uy tín không nhất định phải có tiền . Nhưng có tiền thì nhất định phải có uy tín .
(Suemisy)

Mời bạn nghe bài hát Money, money, money của ABBA nhé:

http://www.loidich.com/?do=loidich&act=detail&id=1301

Tagged with:

2 phản hồi

Subscribe to comments with RSS.

  1. Dung còi said, on 15/03/2010 at 6:24 sáng

    tiền chỉ là phù du thôi anh ạ, nhưng mà không có phù du thì đời tèo. ke ke. ai cũng chạy theo thứ phù du đó, sống vì nó và chết vì nó. Ôi, phù du…quan trọng quá. e đi kiếm tiền đã, ko còm mèn a nữa. hí hí


Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: